Ọgwụ ahụhụ-ọgwụ anwụnta a gwọrọ bụ atụmatụ dị ọnụ ala maka ịchịkwa nje ịba, a kwesịkwara iji ọgwụ nje gwọọ ya ma tụfuo ya mgbe niile. Nke a pụtara na ụgbụ anwụnta a gwọrọ bụ ụzọ dị irè nke ukwuu n'ebe ndị nwere oke ịba. Dịka akụkọ Òtù Ahụ Ike Ụwa nke 2020 si kwuo, ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ọkara nke ndị bi n'ụwa nọ n'ihe ize ndụ nke ịba, ebe ọtụtụ ikpe na ọnwụ na-eme na mpaghara ndịda Sahara Africa, gụnyere Etiopia. Agbanyeghị, a kọwokwa ọnụọgụgụ ikpe na ọnwụ dị ukwuu na mpaghara WHO dịka South-East Asia, Eastern Mediterranean, Western Pacific na America.
Ọrịa ịba bụ ọrịa na-efe efe nke na-eyi ndụ egwu nke nje na-efe efe nke na-ebute site na nta nke anwụnta Anopheles nwanyị nwere ọrịa. Ihe iyi egwu a na-adịgide adịgide na-egosi mkpa ọ dị ịnọgide na-agba mbọ maka ahụike ọha na eze iji lụso ọrịa ahụ ọgụ.
Nnyocha egosila na iji ọgwụ ITN nwere ike ibelata ọnụọgụgụ nke ịba nke ukwuu, yana atụmatụ sitere na 45% ruo 50%.
Agbanyeghị, mmụba nke ịta ahụhụ n'èzí na-emepụta ihe ịma aka ndị nwere ike imebi irè nke ojiji ITN kwesịrị ekwesị. Ịgwọ ịta ahụhụ n'èzí dị oke mkpa iji belata mbufe ọrịa ịba na imeziwanye nsonaazụ ahụike ọha na eze. Mgbanwe omume a nwere ike ịbụ nzaghachi nye nrụgide nhọrọ nke ITNs na-etinye, nke bụ isi ihe na-elekwasị anya na gburugburu ebe obibi. Ya mere, mmụba nke ịta anwụnta n'èzí na-egosipụta ike nke nnyefe ịba n'èzí, na-egosipụta mkpa ọ dị maka mgbochi njikwa vektọ n'èzí. Ya mere, ọtụtụ mba ndị nwere ọrịa ịba nwere amụma ndị na-akwado ojiji zuru ụwa ọnụ nke ITNs iji chịkwaa ịta ahụhụ n'èzí, mana a na-eme atụmatụ na ọnụọgụgụ ndị na-ehi ụra n'okpuru ụgbụ anwụnta na ndịda Sahara Africa bụ 55% na 2015. 5,24
Anyị mere nnyocha nke obodo iji chọpụta ojiji nke ụgbụ anwụnta e ji ọgwụ ahụhụ gwọọ na ihe ndị metụtara ya na Ọgọst-Septemba 2021.
Emere ọmụmụ ihe a na mpaghara Pawi, otu n'ime mpaghara asaa dị na Metekel County na Benishangul-Gumuz steeti. Pawi district dị na Benishangul-Gumuz State, kilomita 550 na ndịda ọdịda anyanwụ Addis Ababa na 420km n'ebe ugwu ọwụwa anyanwụ Assosa.
Ihe atụ maka ọmụmụ ihe a gụnyere onyeisi ezinụlọ ma ọ bụ onye ọ bụla nọ n'ezinụlọ dị afọ iri na asatọ ma ọ bụ karịa nke biri n'ezinụlọ ahụ ruo opekata mpe ọnwa isii.
A kpọpụrụ ndị zara ajụjụ ahụ, ndị nwere nnukwu ọrịa ma ọ bụ ndị na-enweghị ike ikwu okwu n'oge nchịkọta data ahụ, n'ime ihe nlele ahụ.
Ngwa: E ji ajụjụ onye na-agba ajụjụ ọnụ na-achịkwa chịkọta data na ndepụta nlele e mepụtara dabere na ọmụmụ ihe ndị e bipụtara dị mkpa yana mgbanwe ụfọdụ31. Ajụjụ nyocha ahụ nwere ngalaba ise: njirimara mmekọrịta mmadụ na ibe ya, ojiji na ihe ọmụma nke ICH, nhazi na nha ezinụlọ, na ihe ndị metụtara àgwà/omume, nke e mere iji chịkọta ozi bụ isi gbasara ndị sonyere. Ndepụta nlele ahụ nwere ebe a ga-agbakọta ihe ndị a hụrụ. E tinyere ya na ajụjụ ọnụ ezinụlọ ọ bụla ka ndị ọrụ ubi wee nwee ike ịlele ihe ha hụrụ n'enweghị nkwụsịtụ ajụjụ ọnụ ahụ. Dịka nkwupụta omume, anyị kwuru na ọmụmụ ihe anyị metụtara ndị sonyere mmadụ na ọmụmụ ihe ndị metụtara ndị sonyere mmadụ kwesịrị ịdị ka Nkwupụta nke Helsinki si dị. Ya mere, Kọmitii Nyocha nke Ụlọ Akwụkwọ nke Kọleji Ọgwụ na Sayensị Ahụike, Mahadum Bahir Dar kwadoro usoro niile gụnyere nkọwa ọ bụla dị mkpa emere dịka ntuziaka na ụkpụrụ dị mkpa si dị, e nwetakwara nkwenye sitere n'aka ndị sonyere niile.
Iji hụ na data dị mma n'ọmụmụ ihe anyị, anyị tinyere ọtụtụ atụmatụ dị mkpa n'ọrụ. Nke mbụ, a zụrụ ndị na-anakọta data nke ọma ka ha ghọta ebumnuche nke ọmụmụ ihe ahụ na ọdịnaya nke ajụjụ ahụ iji belata mmejọ. Tupu e mejuputa ya nke ọma, anyị nwalere ajụjụ ahụ iji chọpụta ma dozie nsogbu ọ bụla. Usoro nchịkọta data a haziri ahazi iji hụ na ọ na-aga n'ihu, ma guzobe usoro nlekota oge niile iji lekọta ndị ọrụ ubi ma hụ na e soro usoro. E tinyere nyocha ziri ezi na ajụjụ ahụ iji nọgide na-enwe usoro nzaghachi ezi uche dị na ya. Ejiri ntinye data abụọ mee ihe maka data ọnụọgụ iji belata mmejọ ntinye, a na-enyochakwa data anakọtara mgbe niile iji hụ na zuru oke na izi ezi. Na mgbakwunye, anyị guzobere usoro nzaghachi maka ndị na-anakọta data iji melite usoro ma hụ na omume omume dị mma, na-enyere aka ịbawanye ntụkwasị obi ndị sonyere na imeziwanye mma nzaghachi.
N'ikpeazụ, e jiri multivariate logistic regression chọpụta ihe ndị na-ebu amụma nke mgbanwe nsonaazụ ma gbanwee maka covariates. E jiri ule Hosmer na Lemeshow nwalee ịdị mma nke ụdị binary logistic regression. Maka ule ọnụọgụgụ niile, a na-ewere uru P < 0.05 dị ka ebe njedebe maka mkpa ọnụọgụgụ. E jiri ihe mgbakwunye na mgbanwe inflation factor (VIF) nyochaa multicollinearity nke mgbanwe ndị nọọrọ onwe ha. E jiri COR, AOR, na 95% confidence interval chọpụta ike nke njikọ dị n'etiti mgbanwe ndị nọọrọ onwe ha na ndị dabere na binary.
Mmata maka iji ụgbụ anwụnta na-agwọ ụmụ ahụhụ na Parweredas, mpaghara Benishangul-Gumuz, northwest Ethiopia.
Ugbo anwụnta e ji ọgwụ ahụhụ gwọọ aghọwo ihe dị mkpa maka igbochi ịba n'ebe ndị mmadụ na-anaghị eri anụ dịka Pawi County. N'agbanyeghị mbọ dị ukwuu nke Ministri Ahụike nke Etiopia na-agba iji mee ka ojiji nke ụgbo anwụnta e ji ọgwụ ahụhụ gwọọ dịkwuo elu, ihe mgbochi ka dị na ojiji ha n'ọtụtụ ebe.
N'ebe ụfọdụ, enwere ike inwe nghọtahie ma ọ bụ iguzogide iji ụgbụ e ji ọgwụ ahụhụ gwọọ, nke na-ebute obere ọnụego nnabata. Ụfọdụ ebe nwere ike iche nsogbu ụfọdụ ihu dịka esemokwu, ịkwaga ebe ọzọ ma ọ bụ ịda ogbenye nke ukwuu nke nwere ike igbochi nkesa na ojiji nke ụgbụ e ji ọgwụ ahụhụ gwọọ nke ukwuu, dịka mpaghara Benishangul-Gumuz-Metekel.
Nkewa a nwere ike ịbụ n'ihi ọtụtụ ihe, gụnyere oge dị n'etiti ọmụmụ ihe (na nkezi, afọ isii), ọdịiche dị n'ịmata na mmụta gbasara mgbochi ịba, na ọdịiche dị n'etiti mpaghara na ọrụ nkwalite. Ojiji nke ITNs na-adịkarị elu n'ebe nwere agụmakwụkwọ dị irè na akụrụngwa ahụike ka mma. Na mgbakwunye, ọdịnala na nkwenkwe omenala mpaghara nwere ike imetụta nnabata nke ojiji akwa. Ebe ọ bụ na emere ọmụmụ ihe a n'ebe ndị ọrịa ịba na-agbasa nke ọma na akụrụngwa ahụike ka mma na nkesa ITN, ohere na nnweta akwa nwere ike ịdị elu karịa ebe ndị na-eji obere oge.
Njikọ dị n'etiti afọ na ojiji ITN nwere ike ịbụ n'ihi ọtụtụ ihe: ndị ntorobịa na-ejikarị ITN eme ihe n'ihi na ha na-eche na ha nwere ibu ọrụ karịa maka ahụike ụmụ ha. Na mgbakwunye, mkpọsa ahụike ndị na-adịbeghị anya elekwasịla anya n'ọgbọ ndị na-eto eto nke ọma, na-eme ka a mara banyere mgbochi ịba. Mmetụta mmekọrịta mmadụ na ibe ya, gụnyere ndị ọgbọ na omume obodo, nwekwara ike ịrụ ọrụ, ebe ọ bụ na ndị ntorobịa na-anabata ndụmọdụ ahụike ọhụrụ.
Tinyere nke ahụ, ha na-enwekarị ohere ka mma ịnweta akụrụngwa ma na-adịkarị njikere ịnakwere omume na teknụzụ ọhụrụ, na-eme ka o kwe omume na ha ga-eji IPO na-aga n'ihu.
Nke a nwere ike ịbụ n'ihi na agụmakwụkwọ nwere njikọ dị iche iche. Ndị nwere ọkwa agụmakwụkwọ dị elu na-enwekarị ohere ịnweta ozi ka mma ma ghọtakwuo mkpa ITNs maka mgbochi ịba. Ha na-enwekarị ọkwa mmụta ahụike dị elu, na-enye ha ohere ịkọwa ozi ahụike nke ọma ma soro ndị na-ahụ maka ahụike na-akpakọrịta. Na mgbakwunye, agụmakwụkwọ na-ejikọkarị ya na ọnọdụ akụ na ụba mmekọrịta mmadụ na ibe ya ka mma, nke na-enye ndị mmadụ akụrụngwa iji nweta ma nọgide na-enwe ITNs. Ndị gụrụ akwụkwọ nwekwara ike ịgbagha nkwenkwe omenala, na-anabata teknụzụ ahụike ọhụrụ, ma na-etinye aka na omume ahụike dị mma, si otú a na-emetụta ojiji ITNs site n'aka ndị ọgbọ ha.
Oge ozi: Maachị-12-2025